หากพูดถึง “เชอร์รี่” หลายคนคงนึกถึงผลไม้รสหวานฉ่ำที่ประดับอยู่บนเค้ก แต่ยังมีเชอร์รี่อีกสายพันธุ์หนึ่งที่มีเอกลักษณ์เฉพาะตัวนั่นคือ Tart Cherry (ทาร์ตเชอร์รี่) หรือที่รู้จักกันในชื่อ Montmorency Cherry
ความแตกต่างที่ชัดเจนของทาร์ตเชอร์รี่คือรสชาติที่ออกไปทางเปรี้ยวจัดและมีสีแดงเข้มสดกว่าเชอร์รี่หวานทั่วไป แต่นอกเหนือจากรสชาติที่เป็นเอกลักษณ์และสารต้านอนุมูลอิสระที่อัดแน่นแล้ว สิ่งที่ทำให้ผลไม้ชนิดนี้กลายเป็นที่สนใจในแวดวงสุขภาพในช่วงไม่กี่ปีมานี้ คือบทบาทในการเป็น “ตัวช่วยการนอนหลับจากธรรมชาติ”
ในบทความนี้เราจะไปเจาะลึกกันว่า ทำไมผลไม้รสเปรี้ยวชนิดนี้ถึงมีส่วนช่วยให้เรานอนหลับได้ดีขึ้น?
ทำความรู้จักกับ “Tart Cherry”
ทาร์ตเชอร์รี (Tart Cherry) อาจเรียกว่าเชอร์รี่แคระหรือเชอร์รี่เปรี้ยว มีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Prunus cerasus L. เป็นผลไม้สีแดงเข้มที่มีรสเปรี้ยวโดดเด่น อุดมไปด้วยสารต้านอนุมูลอิสระสูงกว่าเชอร์รี่หวาน
ประโยชน์ของทาร์ตเชอร์รี่
- ลดการอักเสบ เนื่องจากเชอร์รี่อุดมไปด้วยสารต้านอนุมูลอิสระโพลีฟีนอล (Polyphenols) จำนวนมาก สามารถลดการอักเสบได้ มีงานวิจัยซึ่งระบุว่า สารต้านอนุมูลอิสระในเชอร์รี่สามารถช่วยลดการอักเสบของกล้ามเนื้อได้ด้วย
- ช่วยให้การนอนหลับมีคุณภาพมากขึ้น ทาร์ตเชอร์รี่จะมีกรดอะมิโนทริปโตเฟน (Tryptophan) ซึ่งเป็นสารสำคัญในการสร้างฮอร์โมนเมลาโทนิน (Melatonin) ที่ช่วยควบคุมการนอนหลับ
- ช่วยบำรุงสมอง เชอร์รี่มีสารต้านอนุมูลอิสระจำนวนมากที่มีส่วนช่วยในการป้องกันผลกระทบที่เกิดกับสมองจากภาวะเครียดออกซิเดชัน (Oxidative stress) ซึ่งเป็นภาวะที่สารอนุมูลอิสระมีมากเกินไป และไปทำร้ายชีวโมเลกุลต่าง ๆ ในร่างกาย เช่น ไขมัน โปรตีน เซลล์
- ลดความเสี่ยงโรคเกาต์ มีงานวิจัยว่าช่วยลดระดับกรดยูริก ลดการอักเสบในข้อต่อได้
ทาร์ตเชอร์รี่กับการนอนหลับ
การที่ทาร์ตเชอร์รี่ช่วยเรื่องการนอนหลับได้ เกิดจากกลไกทางชีวเคมี 2 ประการหลักที่ทำงานร่วมกัน:
- เป็นแหล่งเมลาโทนินชั้นยอด เมลาโทนินคือฮอร์โมนที่สมองหลั่งออกมาเมื่อแสงสว่างลดลง เพื่อควบคุมนาฬิกาชีวิต (Circadian Rhythm) ให้เรารู้สึกง่วง งานวิจัยที่ตีพิมพ์ในวารสาร Journal of Agricultural and Food Chemistry ซึ่งนักวิจัยได้ทำการสกัดและวัดปริมาณสาร พบว่าทาร์ตเชอร์รี่สายพันธุ์ Montmorency มีเมลาโทนินสูงถึงประมาณ 13.46 นาโนกรัมต่อกรัม ซึ่งสูงกว่าเชอร์รี่สายพันธุ์อื่นถึง 6 เท่า
- ช่วยรักษาระดับทริปโตเฟน (Tryptophan) ทาร์ตเชอร์รี่อุดมไปด้วยสารต้านอนุมูลอิสระกลุ่มโปรแอนโทไซยานิดิน (Proanthocyanidins) ซึ่งมีฤทธิ์ต้านการอักเสบ สารตัวนี้ช่วยยับยั้งเอนไซม์ที่คอยทำลายกรดอะมิโน “ทริปโตเฟน” ในเลือด เมื่อทริปโตเฟนไม่ถูกทำลาย ร่างกายจึงสามารถนำทริปโตเฟนไปสร้างเป็นเซโรโทนิน (Serotonin) ซึ่งเป็นฮอร์โมนแห่งความสุขและความผ่อนคลาย และเปลี่ยนเป็นเมลาโทนินในที่สุด
ผลการทดลองในมนุษย์ (Clinical Trials) ที่ศึกษาประสิทธิภาพของทาร์ตเชอร์รี่ต่อการนอนหลับ
1. เพิ่มระยะเวลานอนและคุณภาพการนอนในคนทั่วไป
งานวิจัยที่ตีพิมพ์ในวารสาร European Journal of Nutrition ได้ทำการทดสอบในอาสาสมัครที่มีสุขภาพดี จำนวน 20 คน โดยแบ่งเป็นกลุ่มที่ให้ดื่มน้ำทาร์ตเชอร์รี่สกัดเข้มข้น และกลุ่มที่ได้เครื่องดื่มหลอก (Placebo) เป็นเวลา 7 วัน
ผลการศึกษาพบว่า กลุ่มที่ดื่มน้ำทาร์ตเชอร์รี่มีระดับเมลาโทนินในร่างกายเพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ประสิทธิภาพการนอนหลับ (Sleep Efficiency) เพิ่มขึ้น และมีระยะเวลาการนอนหลับรวมเพิ่มขึ้น เมื่อเทียบกับกลุ่มที่ได้เครื่องดื่มหลอก
2. ลดการตื่นกลางดึก
การศึกษานำร่อง (Pilot study) ที่ตีพิมพ์ใน Journal of Medicinal Food ทดสอบในอาสาสมัครผู้ใหญ่ที่มีภาวะนอนไม่หลับเรื้อรัง พบว่าการดื่มน้ำทาร์ตเชอร์รี่ไม่เพียงแต่ช่วยให้นอนหลับได้นานขึ้น แต่ยังช่วย ลดความรุนแรงของอาการนอนไม่หลับ (Insomnia Severity) และลดการตื่นขึ้นมากลางดึกหลังจากที่ได้หลับไปแล้ว (Wake After Sleep Onset) ได้อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ
3. เพิ่มระยะเวลาการนอนหลับในผู้สูงอายุที่มีปัญหานอนไม่หลับ (Insomnia)
เมื่ออายุมากขึ้น ร่างกายจะผลิตเมลาโทนินได้น้อยลง งานวิจัยชิ้นหนึ่งในวารสาร American Journal of Therapeutics จึงได้ทดลองในผู้สูงอายุที่มีภาวะนอนไม่หลับ โดยให้ดื่มน้ำทาร์ตเชอร์รี่วันละ 2 ครั้ง เป็นเวลา 2 สัปดาห์
ผลการศึกษาพบว่า การดื่มน้ำทาร์ตเชอร์รี่ช่วยเพิ่มระยะเวลาการนอนหลับได้ถึง 84 นาที และช่วยให้คุณภาพการนอนหลับโดยรวมดีขึ้น ผู้วิจัยสรุปว่าสารสำคัญในทาร์ตเชอร์รี่ช่วยลดกระบวนการอักเสบที่ขัดขวางการสร้างเมลาโทนินในสมองได้อย่างมีประสิทธิภาพ
บทสรุป
ทาร์ตเชอร์รี่ (Tart Cherry) ไม่ใช่ยานอนหลับ แต่เป็นแหล่งเมลาโทนินจากธรรมชาติ ที่ช่วยเติมเมลาโทนินและลดการอักเสบในร่างกาย ทำให้หลับได้ยาวนานขึ้น อย่างไรก็ตาม หากคุณมีปัญหาการนอนหลับที่รุนแรง การปรึกษาแพทย์ผู้เชี่ยวชาญยังคงเป็นทางออกที่ดีที่สุด
เอกสารอ้างอิง (References)
- Howatson G, Bell PG, Tallent J, Middleton B, McHugh MP, Ellis J. Effect of tart cherry juice (Prunus cerasus) on melatonin levels and enhanced sleep quality. Eur J Nutr. 2012;51(8):909-16.
- Losso JN, Finley JW, Karki N, Liu AG, Prudente A, Tipton R, et al. Pilot Study of the Tart Cherry Juice for the Treatment of Insomnia and Investigation of Mechanisms. Am J Ther. 2018;25(2):e194-e201.
- Pigeon WR, Carr M, Gorman C, Perlis ML. Effects of a tart cherry juice beverage on the sleep of older adults with insomnia: a pilot study. J Med Food. 2010;13(3):579-83.
- Burrell AL, Murphy PJ, Cote CE, Taub F, MacLean MI. Detection and quantification of the antioxidant melatonin in Montmorency and Balaton tart cherries (Prunus cerasus). J Agric Food Chem. 2001;49(10):4898-4902.
- Losso JN, Finley JW, Karki N, Liu AG, Prudente A, Tipton R, et al. Pilot Study of the Tart Cherry Juice for the Treatment of Insomnia and Investigation of Mechanisms. Am J Ther. 2018;25(2):e194-e201.